TỔ
CHỨC THI CẤP CHỨNG CHỈ NGHIỆP VỤ DU LỊCH
"HƯỚNG
DẪN VIÊN CHẮC SƯỚNG LẮM, ĐƯỢC ĐI DU LỊCH NHIỀU NƠI"
Mọi người cứ nghĩ – du lịch là ngành ăn chơi – vậy nên
sinh viên ngành DL cũng sung sướng hơn thiên hạ? Nhiều sinh viên ngành DL thời
điểm chọn ngành nghề có lẽ cũng cho rằng như vậy. Thực tế hoàn toàn trái ngược
lại. Ăn chơi là việc của du khách còn nhân viên ngành DL phải phục vụ cho thiên
hạ ăn chơi. Họ càng vui thì mình càng mệt. Kể cả khi du khách đã nghỉ ngơi thì
mình cũng phải quần quật chuẩn bị cho kế hoạch kế tiếp.
Nhà hàng – phục vụ toàn
món ngon vật lạ, cao lương mĩ vị nhưng nhân viên đâu được ăn mà chỉ được nhìn
và ngửi. Khách sạn – toàn phòng sang trọng nhưng nhân viên chỉ phụ trách dọn dẹp,
lau chùi. Lữ hành – thiên hạ đi chơi một lần đã kêu ngán bởi nào là ngồi xe –
máy bay –tàu lửa…còn HDV thì phải đi liên tục quanh năm suốt tháng, thậm chí
còn không được ngồi mà phải đứng để thuyết minh, hoạt náo, kể chuyện…
Chuyện lại càng khổ. Du
lịch là ngành mới nên “HOT”. Vì vậy, thiên hạ tranh nhau đi học – đua nhau mở
trường. Nào trường nghiệp vụ, trường trung cấp nghề. Hễ có trường là có khoa Du
Lịch hoặc khoa Du Lịch + (đính kèm một ngành khác) nên vấn đề bằng cấp cũng vô
cùng phong phú. Nào là Địa Lý DL (Đại học Xã Hội và Nhân Văn), Văn Hóa DL (Đại
Học Văn Hóa, Cao Đẳng Văn Hóa), Môi Trường – Du Lịch (Đại Học Nông Lâm), Việt
Nam Học (Đại Học Sư Phạm, Sài Gòn, Tôn Đức Thắng…). Có trường chẳng phân biệt
rõ các thuật ngữ DL (Tourist) đã bao gồm cả thuật ngữ lữ hành (Travel), Khách sạn
(Hotel), nhà hàng (Restaurant ) nên có tên trường Nghiệp Vụ Du Lịch Nhà Hàng
Khách Sạn thay vì chỉ cần Nghiệp Vụ Du Lịch là đầy đủ.
Do thiên hạ đua nhau đi
học và đua nhau mở lớp nên thiếu thầy. Ai cũng có thể mở lớp được nên ai cũng
có thể làm giảng viên DL. Nhiều thầy cô chỉ học lý thuyết, thế nên dù có bằng
giáo sư – tiến sĩ nhưng lại chưa một ngày làm việc trong ngành nên toàn dạy
chuyện trên trời. Một số lãnh đạo doanh nghiệp có thực tế thì lại thiếu kỹ năng
sư phạm. Có mấy sinh viên giỏi, được giữ lại trường, học lên Cao học – Thạc sĩ.
Thế là nghiễm nhiên thành giáo viên dạy toàn lý thuyết. Còn thầy dạy hoạt náo
nhưng học vẫn chưa xong THPT…
Thay vì dạy từng chuyên
ngành riêng biệt: Lữ Hành, Nhà Hàng, Khách Sạn thì nhiều trường trung cấp, cao
đẳng và một số trường đại học gộp chung thành một lớp. Bởi học đủ thứ nhưng chỉ
làm một thứ nên không chuyên. Thực trạng này là hệ quả của việc nhà trường
không hiểu gì về ngành du lịch. Hoặc hiểu nhưng tuyển sinh không đủ, gộp lớn để
có lời. Có trường còn lập lờ đào tạo Quản Trị DL. Sinh viên cứ ngỡ học ngành
này ra để trở thành lãnh đạo trong khi thực tế chưa thể làm nhân viên vì trường
dạy toàn lý thuyết.
Nhưng khổ nhất là việc
thực hành tuyến điểm của ngành HDV. Thay vì cùng với sinh viên chọn các công ty
có uy tín hoặc đấu thầu để chọn mặt gởi vàng thì nhiều trường lại tự tổ chức để
kiếm lời. Có trường còn xem đây là cơ hội làm ăn lớn. Có trường trung cấp tổ chức
tour xuyên Việt 21 ngày với phí 9 triệu đồng/người trong khi biết vận dụng có
thể làm với giá trên dưới 7 vnd đồng/người. Sinh viên biết các thầy cô và nhà
trường “cắt cổ” nhưng nếu không tham gia thì khỏi tốt nghiệp! Lỡ đâm laođành phải
theo lao. Các điểm tham quan, các khách sạn đều có chế độ miễn giảm cho sinh
viên nếu cả nhà trường và đơn vị tổ chức thật lòng vì sinh viên. Nhiều bạn mê
ngành lữ hành nhưng phải học khách sạn vì không có tiền đi thực tập.
Chương trình học cứ áp
đặt theo chủ quan của Bộ chứ không cần biết du khách cần gì. Những môn quan trọng
phải học thì dạy qua loa và học chay là chủ yếu mà không được dạy thực hành
trên tour hay trong khách sạn nhà hàng . Bởi thế, hầu hết sinh viên tốt nghiệp
phần lý thuyết ở trường xong là phải học tiếp thực hành ở các đơn vị DL. Môn
thiết kế tour (producer) đáng lý phải có chuyên ngành riêng hoặc phải được học
thật kỹ thì nhiều trường không dạy (có khi muốn dạy nhưng không tìm được thầy)
hoặc chỉ dạy qua loa từ 30-45 tiết! Không có các “Producer” thì sản phẩm nghèo
nàn vì ăn cắp, bắt chước tour của nhau là bình thường.
Hiện nay, tất cả các
trường học từ tư thục, dân lập đến công lập đều thu học phí của sinh viên. Dù
phải bỏ tiền đi học nhưng sinh viên không được tham dự vào bất cứ việc gì liên
quan đến mình. Từ nội dung, chất lượng dạy đến năng lực thầy cô. Từ vấn đề tổ
chức thực hành tuyến điểm đến việc gia tăng học phí hoặc bố trí cahọc không phù
hợp (do một số giảng viên phải chạy sô). Thay vì nhà trường phải chủ động tìm
đơn vị để gửi sinh viên đến thực tập thì lại bỏ mặc cho sinh viên tự xoay sở .
Các đơn vị du lịch không phải là cấp dưới của trường mà chỉ cần có giấy giới
thiệu hay công văn đến là phải nhận. Các đơn vị DL cũng không có thời gian để
tiếp nhận xem xét từng sinh viên. Nhà trường, đặc biệt là các thầy cô tham gia
giảng dạy, nhất là các thầy cô tổ chức thực hành tuyến điểm phải có trách nhiệm
tìm nơi thực tập và tìm việc làm cho sinh viên. Dĩ nhiên bạn nào tự tìm được
thì càng tốt. Trong trường hợp sinh viên chưa tìm được việc làm do thiếu kỹ
năng thì phải dạy bổ sung. Như vậy mới công bằng, vì sinh viên là sản phẩm của
nhà trường, Hầu hết các nhà sản xuất đều phải tìm cách tiếp thị tiêu thụ sản phẩm
của mình.
Với các bạn sinh viên –
phải cân nhắc tìm hiểu thật kỹ để lựa chọn ngành nghề phù hợp.Bởi đó là tương
lai của mình. Cách học cũng phải trở nên chủ động hơn vì chúng ta đã là sinh
viên chứ không phải học sinh cấp 4. Chỉ đến khi nào mối quan hệ Nhà Trường –
Sinh Viên –Doanh Nghiệp trở thành tam giác đều, hỗ trợ và thúc đẩy lẫn nhau
cùng tiến thì khi đó nổi khổ của sinh viên – thực tế nhà trường và doanh nghiệp
cũng khổ - mới trở thành niềm vui chung của xã hội.
Nguyễn Văn Mỹ
Chi
tiết lớp học nghiệp vụ Hướng dẫn du lịch: to chuc thi cap chung chi nghiep vu du
lich
Điện
thoại: 0902 76 76 63 (Ngọc Trâm)
